ครม.อนุทิน 2 ยังไม่ทันถวายสัตย์ ก็เผชิญแรงสั่นสะเทือน! ทั้งจาก…เกมต่อรองอำนาจ และปมคุณสมบัติรัฐมนตรี “โผยังไม่นิ่ง ดีลยังไม่จบ” ขณะที่ฝ่ายค้านเริ่มเปิดเกมตรวจสอบ บททดสอบแรกของรัฐบาลใหม่ อาจไม่ใช่นโยบาย แต่คือ “ความชอบธรรม” ของคนในทีม

ท่ามกลางความคาดหวังต่อ “รัฐบาลชุดใหม่” ภายใต้การนำของ นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี ว่าด้วย กระบวนการจัดตั้งคณะรัฐมนตรี (ครม.) กลับสะท้อนสัญญาณ “ความไม่นิ่ง?” ตั้งแต่ยังไม่ทันเริ่มต้นปฏิบัติหน้าที่จริง

ทั้งในมิติของการตรวจสอบคุณสมบัติบุคคล และเกมต่อรองอำนาจระหว่างพรรคร่วมรัฐบาล

สถานการณ์ล่าสุดในวันนี้ (24 มี.ค.2569) นายกฯอนุทิน ให้สัมภาษณ์สื่อมวลชน โดยยืนยันว่า รายชื่อ “ว่าที่รัฐมนตรี” ได้ถูกส่งเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบคุณสมบัติผ่านหน่วยงานที่เกี่ยวข้องถึง 18 หน่วยงาน ซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญตามรัฐธรรมนูญและมาตรฐานจริยธรรมทางการเมือง

โดยมีกรอบเวลาประมาณหนึ่งสัปดาห์ แต่หากพบปัญหาเกี่ยวกับคุณสมบัติของบุคคลใด อาจต้องขยายเวลาออกไปอีกอย่างน้อย 5 วัน

“ขณะนี้ รายชื่อของบุคคลที่จะได้รับการเสนอให้เป็นรัฐมนตรี ได้ถูกส่งไปให้ตรวจสอบคุณสมบัติแล้ว ว่าเป็นไปตามรัฐธรรมนูญหรือไม่ หรือมีใครที่ คุณลักษณะขัดต่อรัฐธรรมนูญ เท่าที่ทราบจากเลขาธิการคณะรัฐมนตรี ได้ส่งไปตรวจสอบ 18 หน่วยงาน แต่ละหน่วยงานเป็นองค์กรอิสระจะไปกำหนดว่าจะต้องตอบมาภายในกี่วันไม่ได้ และเมื่อตรวจสอบเรียบร้อยแล้ว จะส่งกลับมาที่เลขาธิการคณะรัฐมนตรี ก่อนจะส่งต่อให้เลขากฤษฎีกา ซึ่งคาดว่าน่าจะใช้เวลาประมาณ 1 สัปดาห์” นายกฯอนุทิน ระบุ ก่อนจะย้ำว่า…

“ส่วนคนที่มีปัญหา ก็ได้ส่งชื่อบุคคลอื่น และหากมีปัญหาจริง อาจจะทำให้กระบวนการยาวขึ้น เพราะเลขาธิการคณะรัฐมนตรี ได้แจ้งว่า จะต้องใช้เวลาบวกอีก 5 วัน ส่วนการส่งรายชื่อสำรองไปด้วยหรือไม่นั้น ในส่วนของพรรคภูมิใจไทยได้บริหารจัดการ ส่วนพรรคการเมืองอื่น เราไปก้าวก่ายไม่ได้” 

สิ่งนี้สะท้อนว่า…“โผ ครม.” ยังไม่ใช่ข้อยุติ และยังมีความเป็นไปได้ที่จะเกิดการปรับเปลี่ยนในช่วงโค้งสุดท้าย

นอกจากประเด็นเชิงเทคนิคด้านคุณสมบัติแล้ว ปัจจัยทางการเมืองยังคงเป็น “ตัวแปรสำคัญ” ที่กำหนดทิศทางของรัฐบาลชุดนี้ โดยเฉพาะ กระแสข่าวเกี่ยวกับการสลับตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ซึ่งถือเป็นหนึ่งในกระทรวงอำนาจหลักของฝ่ายบริหาร

หากข้อเสนอในการปรับโควตาระหว่าง…พรรคภูมิใจไทยและพรรคเพื่อไทยเกิดขึ้นจริง!!?? มันจะสะท้อนถึงการ “แลกอำนาจเพื่อเสถียรภาพ” ของรัฐบาลผสม มากกว่าจะเป็นเพียงการจัดสรรตำแหน่งตามปกติ

อย่างไรก็ตาม การปรับสมดุลเช่นนี้ ก็มีต้นทุนทางการเมือง โดยเฉพาะต่อ “พรรคแกนนำ” อย่าง…พรรคภูมิใจไทย ที่ต้องยอมลดบทบาทในกระทรวงสำคัญ

ขณะที่ อีกฝ่ายได้รับอำนาจเชิงพื้นที่และกลไกราชการมากขึ้น ซึ่งอาจนำไปสู่แรงกระเพื่อมภายในพรรคร่วม หากไม่สามารถบริหารความคาดหวังและผลประโยชน์ได้อย่างลงตัว

ในอีกด้านหนึ่ง บทบาทของฝ่ายค้านและภาคสังคม ที่ได้เริ่มมีปรากฏชัดเจน! ตั้งแต่ก่อนการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้ง ครม. โดยมีการตั้งข้อสังเกตต่อ คุณสมบัติและความเหมาะสมของบุคคลบางราย? ซึ่งสะท้อนแนวโน้มว่า…รัฐบาลชุดนี้ จะต้องเผชิญกับการตรวจสอบอย่างเข้มข้นตั้งแต่วันแรกที่เข้าบริหารประเทศ

โดยเฉพาะในบริบทที่ “มาตรฐานจริยธรรมทางการเมือง” ได้ถูก “ยกระดับ” ขึ้นอย่างต่อเนื่องในช่วงที่ผ่านมา

เมื่อพิจารณา ภาพรวม สถานการณ์การเมืองในระยะเปลี่ยนผ่านนี้ จึงอยู่ในลักษณะ “เปราะบางเชิงโครงสร้าง” กล่าวคือ…แม้จะสามารถรวมเสียงจัดตั้งรัฐบาลได้สำเร็จ แต่ยังต้อง “ผ่านด่านสำคัญ” อีกหลายด่าน???

ทั้งการ…ตรวจสอบคุณสมบัติ การจัดสรรอำนาจภายใน และการสร้างความชอบธรรมต่อสาธารณะ

ในระยะสั้น! ก่อนการโปรดเกล้าฯ แต่งตั้ง คาดว่า…จะมีความเคลื่อนไหวของข้อมูลข่าวสารอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็น…

การหลุดของรายชื่อรัฐมนตรี

การเปลี่ยนตัวบุคคลแบบกะทันหัน

หรือแม้แต่ การเปิดเผยรายละเอียดของข้อตกลงทางการเมืองเบื้องหลัง

ซึ่งทั้งหมด…ล้วนเป็น “สัญญาณกดดัน” ที่อาจถูกใช้เป็น “เครื่องมือ” ในการต่อรองหรือสร้างความได้เปรียบในทางการเมืองยามนี้!

ขณะที่ หลังการจัดตั้ง ครม. อย่างเป็นทางการ รัฐบาลจะต้องเผชิญกับ “บททดสอบความชอบธรรม” ผ่านเวทีรัฐสภา โดยเฉพาะ การแถลงนโยบายและการอภิปรายจากฝ่ายค้าน ซึ่งจะเป็นตัวชี้วัดสำคัญว่า…

ทีมรัฐมนตรีที่ได้รับการแต่งตั้งสามารถตอบโจทย์ปัญหาประเทศได้จริงหรือไม่???

ในระยะกลาง! ความเสี่ยงสำคัญอยู่ที่โอกาสเกิด “อุบัติเหตุทางการเมือง” จากประเด็นคุณสมบัติหรือคดีความของรัฐมนตรีบางราย?

หากมีการร้องเรียนหรือวินิจฉัยในภายหลัง อาจนำไปสู่การปรับคณะรัฐมนตรีในช่วงเวลาอันสั้น ซึ่งจะกระทบต่อเสถียรภาพและความต่อเนื่องของนโยบายรัฐบาล

กล่าวโดยสรุป “รัฐบาลอนุทิน 2” กำลังอยู่ในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อที่สำคัญ ระหว่าง…การเปลี่ยนผ่านจากการจัดตั้งสู่การบริหารจริง!!!

โดยมี “ปัจจัยเสี่ยง!” ทั้งในเชิงบุคคล โครงสร้างอำนาจ และแรงกดดันจากภายนอก

หาก รัฐบาลภายใต้การนำของ นายกฯอนุทิน สามารถบริหารจัดการความท้าทายเหล่านี้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ ก็มีโอกาส “สร้างเสถียรภาพ” ในระยะยาว แต่หากไม่สามารถควบคุมตัวแปรดังกล่าวได้ ก็อาจเผชิญกับความปั่นป่วนตั้งแต่เริ่มต้นการทำงาน!!??.