กรมทรัพย์สินทางปัญญาลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมแหล่งผลิต “ปลาแรดลุ่มน้ำสะแกกรังอุทัยธานี” สินค้า GI หนึ่งเดียวของจังหวัด ชูศักยภาพผู้ประกอบการรวมกลุ่มเข้มแข็ง พัฒนาคุณภาพ–ต่อยอดผลิตภัณฑ์ เพิ่มมูลค่าสินค้า สร้างรายได้ชุมชนอย่างยั่งยืน

​เมื่อวันที่ 28 มีนาคม 2569 กรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์ ร่วมกับ นายอิทธิพงศ์ ตันมณี รองผู้ว่าราชการจังหวัดอุทัยธานี นายโชควัตร ภูรินทร์ณัฐภูมิ ประมงจังหวัดอุทัยธานี และนางสาวหทัยรัตน์ คีรีวัลย์ พาณิชย์จังหวัดอุทัยธานี ลงพื้นที่ตรวจเยี่ยมแหล่งผลิตสินค้า GI “ปลาแรดลุ่มน้ำสะแกกรังอุทัยธานี” ณ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปรรูปปลาแรดตำบลท่าซุง อำเภอเมือง จังหวัดอุทัยธานี มุ่งส่งเสริมผู้ประกอบการจัดทำระบบควบคุมคุณภาพสินค้าอย่างต่อเนื่อง ชูศักยภาพต่อยอดสร้างมูลค่าสินค้าในมิติต่างๆ พร้อมชื่นชมผู้ประกอบการรวมกลุ่มเข้มแข็ง สร้างรายได้ให้ชุมชนอย่างยั่งยืน

​นางอรมน ทรัพย์ทวีธรรม อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา(DIP) กระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า “ปลาแรดลุ่มน้ำสะแกกรังอุทัยธานี” เป็นสินค้า GI หนึ่งเดียวของจังหวัดอุทัยธานีที่สะท้อนอัตลักษณ์ท้องถิ่นได้อย่างชัดเจน โดยมีลักษณะเด่นคือเกล็ดหนา เนื้อแน่นนุ่มเป็นเส้นใย มีรสหวาน และไม่มีกลิ่นโคลนหรือกลิ่นสาบ ซึ่งเป็นผลจากความเชื่อมโยงกับสภาพภูมิศาสตร์ของลุ่มน้ำสะแกกรังที่มีน้ำใสสะอาดไหลเวียนดี อุดมด้วยแร่ธาตุที่มีประโยชน์ ประกอบกับภูมิปัญญาการเลี้ยงปลาในกระชังของชุมชนที่สั่งสมมาอย่างยาวนาน มีการให้อาหารเม็ดโปรตีนสลับกับผักผลไม้ต่างๆ และดูแลสภาพแวดล้อมอย่างเหมาะสม ส่งผลให้ปลาแรดมีคุณภาพแตกต่างจากแหล่งอื่นอย่างชัดเจนและได้รับความนิยมจากผู้บริโภคอย่างต่อเนื่อง ปัจจุบันมีผู้ผลิตปลาแรดในพื้นที่กว่า 119 ราย ซึ่งล้วนมีการจัดทำระบบควบคุมคุณภาพสินค้าและขอใช้ตรา GI อย่างถูกต้อง สามารสร้างปริมาณการผลิตรวมกว่า 940,000 กิโลกรัมต่อปี และหลังได้รับ GI ทำให้ราคาสินค้าเพิ่มสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยปัจจุบันมีราคาขายเฉลี่ยอยู่ที่ 100 – 120 บาทต่อกิโลกรัม จากเดิม 70 บาทต่อกิโลกรัม สะท้อนให้เห็นถึงบทบาทของ GI ในการยกระดับมูลค่าสินค้าเกษตรและสร้างรายได้ให้กับชุมชนอย่างเป็นรูปธรรม

​ทั้งนี้ กรมฯ ได้ตรวจติดตามการจัดทำระบบควบคุมคุณภาพสินค้า GI ซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญ ในการรักษามาตรฐานของสินค้า โดย นางวันเพ็ญ นาทอง ประธานกลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปรรูปปลาแรดตำบลท่าซุง ได้นำคณะกรมทรัพย์สินทางปัญญา พาณิชย์จังหวัดอุทัยธานี และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ตรวจเยี่ยมกระบวนการเพาะเลี้ยงปลาแรดในกระชัง พร้อมอธิบายขั้นตอนการคัดเลือกพันธุ์ การเลี้ยง การให้อาหาร การควบคุมสภาพแวดล้อม การนำปลาไปจำหน่าย และการตรวจสอบย้อนกลับ เพื่อให้มั่นใจว่าสินค้าที่ออกสู่ตลาดมีคุณภาพตรงตามที่ขึ้นทะเบียนไว้ โดยเล่าถึงพัฒนาการของอาชีพจากในอดีตที่ชาวบ้านพึ่งพาการจับปลาในธรรมชาติซึ่งมีรายได้ไม่แน่นอน สู่การปรับตัวมาเลี้ยงปลาในกระชังที่สามารถควบคุมคุณภาพและปริมาณผลผลิตได้มากขึ้น การมีระบบควบคุมดังกล่าวไม่เพียงช่วยสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้บริโภค แต่ยังเป็นเครื่องมือสำคัญในการยกระดับสินค้าให้สามารถเข้าสู่ตลาดระดับพรีเมียม ร้านอาหารคุณภาพ และช่องทางจำหน่ายสมัยใหม่ได้มากยิ่งขึ้น

​นอกจากนี้ ผู้ประกอบการยังมีการรวมกลุ่มและพัฒนาสินค้าร่วมกันอย่างเป็นระบบ ทำให้สามารถบริหารจัดการต้นทุน วางแผนการผลิต และสร้างอำนาจต่อรองทางการตลาดได้ดีขึ้น ปัจจุบันมีการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับปลาแรดลุ่มน้ำสะแกกรังอุทัยธานีโดยการรังสรรค์ผลิตภัณฑ์แปรรูปหลากหลายชนิดภายใต้แบรนด์ “แรดตัวแม่” เช่น ปลาแรดแดดเดียว ปลาร้าด่วนจากปลาแรด แหนมปลาแรด ข้าวเกรียบปลาแรด เป็นต้น รวมทั้งผลิตภัณฑ์เพื่อคนรักสุขภาพ เช่น เจลาตินและคอลลาเจนจากปลาแรด เป็นต้น สามารถสร้างรายได้ที่ดีให้กับสมาชิกของกลุ่ม อีกทั้งยังเป็นการอนุรักษ์ภูมิปัญญาของผู้คนในพื้นที่อีกด้วย

​อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา กล่าวว่า การลงพื้นที่ครั้งนี้สะท้อนให้เห็นถึงศักยภาพของสินค้า GI ไทยที่สามารถพัฒนาได้ครบวงจร ตั้งแต่การรักษาคุณภาพตามอัตลักษณ์ท้องถิ่น การสร้างมูลค่าเพิ่ม ไปจนถึงการเชื่อมโยงสู่ตลาดสมัยใหม่ ซึ่งจะเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับเศรษฐกิจชุมชน และสร้างความเข้มแข็งให้กับชุมชนอย่างยั่งยืนในระยะยาว โดยกรมฯ เน้นย้ำให้ผู้ประกอบการเห็นถึงประโยชน์และความสำคัญของการจัดทำระบบควบคุมคุณภาพ เพื่อรักษามาตรฐานสินค้าและสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้บริโภค ซึ่งกรมฯ พร้อมส่งเสริมให้มีตรวจประเมินคุณภาพอย่างต่อเนื่อง รวมทั้งสนับสนุนแนวทางต่อยอดผลิตภัณฑ์ ทั้งการพัฒนาบรรจุภัณฑ์ให้เหมาะสมกับการขนส่งและสร้างภาพลักษณ์ที่ทันสมัย การส่งเสริมการตลาดออนไลน์ การสร้างเรื่องราวสินค้าเพื่อเพิ่มมูลค่า (Storytelling) ตลอดจนการผลักดันให้เข้าร่วมงานแสดงสินค้าและกิจกรรมส่งเสริมการขาย เช่น งาน GI Market และเวทีการค้าระดับนานาชาติ เพื่อขยายโอกาสทางการตลาดให้กว้างขึ้น และสร้างรายได้อย่างยั่งยืนในระยะยาว

​สำหรับผู้สนใจสามารถอุดหนุนสินค้าปลาแรดลุ่มน้ำสะแกกรังอุทัยธานี ทั้งแบบปลาสดและผลิตภัณฑ์แปรรูป ได้ที่หน้าแพเพาะเลี้ยงของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนแปรรูปปลาแรดตำบลท่าซุง และช่องทาง Facebook กลุ่มแปรรูปปลาตำบลท่าซุง จังหวัดอุทัยธานี www.facebook.com/RhinoFish.Thasung.