กรมทรัพย์สินทางปัญญา แนะผู้ประกอบการที่ต้องการขยายธุรกิจแฟรนไชส์ วางระบบบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญาให้รัดกุมตั้งแต่เริ่มต้น พร้อมชู 6 แนวทางสำคัญในการคุ้มครองสิทธิ สร้างความแข็งแกร่งให้แบรนด์ ลดความเสี่ยงจากการละเมิด และเพิ่มศักยภาพการแข่งขัน เพื่อขยายธุรกิจได้อย่างมั่นคงทั้งในและต่างประเทศ

นางอรมน ทรัพย์ทวีธรรม อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา(DIP) กระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า ธุรกิจแฟรนไชส์ของไทยมีการเติบโตอย่างต่อเนื่อง โดยมีมูลค่าทางธุรกิจกว่า 300,000 ล้านบาท และเป็นรูปแบบธุรกิจที่ได้รับความนิยมจากผู้ประกอบการที่ต้องการขยายกิจการและสร้างแบรนด์ให้เติบโตอย่างรวดเร็ว อย่างไรก็ตามการขยายธุรกิจผ่านระบบแฟรนไชส์ไม่ได้เป็นเพียงการอนุญาตให้ผู้อื่นใช้ชื่อร้านหรือเปิดสาขาเท่านั้น แต่เป็นการอนุญาตให้ใช้ทรัพย์สินทางปัญญาของธุรกิจ ไม่ว่าจะเป็นเครื่องหมายการค้า สูตรการผลิต ระบบการบริหาร หรือองค์ความรู้ ซึ่งล้วนเป็นสินทรัพย์สำคัญที่สร้างมูลค่าและความแตกต่างให้กับธุรกิจ หากไม่มีการคุ้มครองและบริหารจัดการที่เหมาะสม อาจนำไปสู่การถูกลอกเลียนแบบ การใช้สิทธิโดยไม่ได้รับอนุญาต หรือข้อพิพาททางธุรกิจในอนาคตได้

อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา กล่าวว่า การบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญาที่ดีจะช่วยเพิ่มมูลค่าให้กับแบรนด์ สร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้รับสิทธิ นักลงทุน และคู่ค้าทางธุรกิจ รวมทั้งช่วยให้การขยายแฟรนไชส์เป็นไปอย่างมีมาตรฐาน โดยก่อนขยายธุรกิจในรูปแบบแฟรนไชส์

ผู้ประกอบการควรเตรียมความพร้อมใน 6 ด้านสำคัญ ได้แก่

 (1) ตรวจสอบความเหมือนหรือคล้ายของชื่อและเครื่องหมายการค้าก่อนยื่นคำขอจดทะเบียน โดยใช้ระบบ AI Image Search และ Trademark Checker บนเว็บไซต์กรมทรัพย์สินทางปัญญา เพื่อลดความเสี่ยงในการใช้เครื่องหมายการค้าที่อาจซ้ำหรือคล้ายกับของผู้อื่น

(2) จดทะเบียนเครื่องหมายการค้า เพื่อให้ได้รับความคุ้มครองตามกฎหมาย ซึ่งปัจจุบันกรมฯ ได้เปิดให้บริการ Fast Track สำหรับผู้ประกอบการที่มีความจำเป็นต้องใช้ประโยชน์จากเครื่องหมายการค้าโดยเร็ว และคำขอเป็นไปตามหลักเกณฑ์ที่กำหนด เพื่อช่วยให้การพิจารณาคำขอเป็นไปอย่างรวดเร็ว และสนับสนุนให้ธุรกิจสามารถนำเครื่องหมายการค้าไปใช้สร้างแบรนด์และขยายตลาดได้อย่างทันท่วงที

 (3) จดทะเบียนสัญญาอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายการค้า เพื่อสร้างความชัดเจนในสิทธิและหน้าที่ของคู่สัญญา

(4) จัดทำสัญญาแฟรนไชส์ที่กำหนดสิทธิ หน้าที่ และเงื่อนไขต่างๆ อย่างชัดเจน

(5) จดทะเบียนสิทธิบัตรหรืออนุสิทธิบัตร หากธุรกิจมีนวัตกรรม ผลิตภัณฑ์ หรือกระบวนการผลิตที่คิดค้นขึ้นเอง เพื่อคุ้มครองผลงานและสร้างความได้เปรียบในการแข่งขัน

และ (6) กำหนดมาตรการคุ้มครองความลับทางการค้า เพื่อป้องกันการนำองค์ความรู้ของธุรกิจไปใช้โดยไม่ได้รับอนุญาต ซึ่งจะช่วยรักษามูลค่าของธุรกิจและสร้างความมั่นคงในการขยายแฟรนไชส์ในระยะยาว

นางอรมน กล่าวเพิ่มเติมว่า กรมทรัพย์สินทางปัญญาพร้อมเป็นที่ปรึกษาและสนับสนุนผู้ประกอบการทุกระดับ โดยเฉพาะ SME ที่ต้องการต่อยอดธุรกิจสู่ระบบแฟรนไชส์ ให้สามารถใช้ทรัพย์สินทางปัญญาเป็นเครื่องมือสร้างมูลค่าเพิ่ม สร้างความน่าเชื่อถือของแบรนด์ และเพิ่มศักยภาพในการแข่งขันได้อย่างเต็มประสิทธิภาพ โดยกรมฯ พร้อมให้คำปรึกษาและแนะนำผู้ประกอบการตั้งแต่การตรวจสอบข้อมูลและวางแผนด้านทรัพย์สินทางปัญญา การคุ้มครองและจดทะเบียนทรัพย์สินทางปัญญา ตลอดจนการบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญาให้เหมาะสมกับรูปแบบธุรกิจ เพื่อให้ผู้ประกอบการสามารถขยายกิจการได้อย่างมั่นใจและเติบโตอย่างยั่งยืน

ทั้งนี้ ผู้ประกอบการสามารถขอรับคำปรึกษาด้านทรัพย์สินทางปัญญาได้โดยไม่มีค่าใช้จ่าย โดยติดต่อศูนย์ให้คำปรึกษาด้านทรัพย์สินทางปัญญา (IPAC) ชั้น 3 กรมทรัพย์สินทางปัญญา กระทรวงพาณิชย์ หรือโทรสายด่วน 1368 ซึ่งมีผู้เชี่ยวชาญของกรมฯ คอยให้คำแนะนำเกี่ยวกับการคุ้มครอง การใช้ประโยชน์ และการบริหารจัดการทรัพย์สินทางปัญญาอย่างครบวงจร เพื่อเตรียมความพร้อมก่อนก้าวสู่การเป็นเจ้าของแฟรนไชส์อย่างมืออาชีพ และสร้างการเติบโตของธุรกิจได้อย่างมั่นคงในระยะยาว.