สำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย (สอน.) ร่วมกับ สถาบันอาหาร สรุปผลการดำเนินงานจากกระบวนการรับฟังความคิดเห็นของผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกภาคส่วน ตลอดจนกิจกรรมการตรวจประเมินและการเก็บข้อมูลภาคสนาม เพื่อนำไปสู่การจัดทำ “Sugar Ecolabel” ซึ่งเป็นฉลากสิ่งแวดล้อมสำหรับอุตสาหกรรมน้ำตาลไทย ยกระดับการผลิตอ้อยและน้ำตาลให้เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ลดปัญหาการเผาอ้อย ลดฝุ่น PM 2.5 พร้อมวางรากฐานการพัฒนาอุตสาหกรรมให้สอดคล้องกับแนวทางการพัฒนาอย่างยั่งยืน

นายใบน้อย สุวรรณชาตรี เลขาธิการคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย เปิดเผยว่า “Sugar Ecolabel มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาแนวทางการตรวจประเมินและรับรองฉลากสิ่งแวดล้อมสำหรับอุตสาหกรรมน้ำตาล ซึ่งแนวทางการรับรองดังกล่าวนี้ถือได้ว่าเป็นครั้งแรกในประเทศไทย และยังสอดคล้องกับนโยบาย “MIND as One” ของ ดร.ณัฐพล รังสิตพล ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม ที่มุ่งบูรณาการความร่วมมือทุกภาคส่วน เพื่อยกระดับภาคอุตสาหกรรมให้เติบโตควบคู่กับการดูแลสิ่งแวดล้อมและคุณภาพชีวิตของประชาชน โดยฉลากรับรองนี้จะทำหน้าที่เป็นกลไกเชิงรูปธรรมที่เชื่อมโยงนโยบายไปสู่การปฏิบัติจริงในระดับโรงงานและห่วงโซ่อุปทาน สอน. จึงให้ความสำคัญกับกระบวนการรับฟังความคิดเห็นจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสียอย่างรอบด้าน ตั้งแต่เกษตรกรชาวไร่อ้อย โรงงานน้ำตาล ผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมต่อเนื่อง เช่น เครื่องดื่มน้ำอัดลม ไบโอเอทานอล ไปจนถึงภาคผู้บริโภค เพื่อให้ได้เกณฑ์และแนวทางการรับรองฉลากที่สะท้อนสภาพความเป็นจริงของอุตสาหกรรม”

ตลอดระยะเวลาการดำเนินโครงการ ได้มีการจัดกิจกรรมรับฟังความคิดเห็นในรูปแบบต่าง ๆ รวมถึงการจัดประชุมกลุ่มย่อย (Focus Group) กับผู้แทนผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในแต่ละระดับของห่วงโซ่อุปทาน ควบคู่กับการลงพื้นที่เก็บข้อมูลและทดลองตรวจประเมินในสถานประกอบการและกลุ่มเกษตรกร สามารถแบ่งออกเป็น กลุ่มโรงงานน้ำตาลทั่วประเทศ ผู้แทนเกษตรกรชาวไร่อ้อย ผู้บริโภค ผู้เชี่ยวชาญและนักวิชาการ รวมกว่า 400 รายเพื่อรวบรวมข้อมูลเชิงประจักษ์ ข้อเสนอแนะ ก่อนนำมาวิเคราะห์ สังเคราะห์ และพัฒนาเป็นแนวทางการจัดทำ Sugar Ecolabel

ซึ่งจากการรับฟังความคิดเห็นและการเก็บข้อมูลภาคสนาม สามารถสรุปประเด็นสาระสำคัญที่นำมาใช้ในการออกแบบ Sugar Ecolabel ได้อย่างเป็นรูปธรรม ได้แก่

1.ความจำเป็นในการลดการเผาอ้อยอย่างเป็นระบบ: ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียเห็นตรงกันว่า ปัญหาการเผาอ้อยและฝุ่น PM 2.5 ต้องได้รับการแก้ไขผ่านกลไกที่สร้างแรงจูงใจ ไม่ใช่เพียงการกำกับควบคุม

2.บทบาทของโรงงานน้ำตาลในการสนับสนุนเกษตรกรต้นน้ำ: โรงงานน้ำตาลควรมีบทบาทเชิงรุกในการส่งเสริมเกษตรกรชาวไร่อ้อยลดการเผาอ้อย และเพิ่มปริมาณอ้อยตัดสดในกระบวนการผลิต

3.เกณฑ์การประเมินและรับรองที่สะท้อนการปฏิบัติจริงของโรงงานน้ำตาล: เกณฑ์การประเมินมีความชัดเจน เป็นขั้นเป็นตอน และสอดคล้องกับสภาพการดำเนินงานจริง เพื่อให้สามารถเตรียมความพร้อมและพัฒนาได้อย่างต่อเนื่อง

4.ความสำคัญของการประเมินด้านสิ่งแวดล้อมควบคู่กับเศรษฐกิจและสังคม : การพัฒนาอุตสาหกรรมอย่างยั่งยืนต้องคำนึงถึงทั้งการจัดการสิ่งแวดล้อม ประสิทธิภาพการผลิต และความรับผิดชอบต่อแรงงานและชุมชน

“จากการรับฟังความคิดเห็นนี้ ช่วยให้เรามองเห็นทั้งโอกาสและความท้าทายของอุตสาหกรรม และสอน.ได้นำข้อคิดเห็นเหล่านี้มาสังเคราะห์เป็นแนวทางการตรวจประเมิน Sugar Ecolabel ที่โปร่งใส ตรวจสอบได้ เกิดการพัฒนาตนเองและปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง และสอดคล้องบริบททางการตลาดทั้งในประเทศและต่างประเทศ ฉลากนี้จึงสามารถเป็นเครื่องมือที่สะท้อนความตั้งใจจริงในการลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะปัญหาฝุ่น PM 2.5 และเป็นแนวทางให้ผู้ประกอบการสามารถปรับตัวอย่างยั่งยืน”นายใบน้อยกล่าว

ทั้งนี้ สำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทรายมุ่งมั่นในการนำผลจากการรับฟังความคิดเห็นไปใช้เป็นฐานในการพัฒนา Sugar Ecolabel ให้เป็นหนึ่งในกลไกสำคัญที่ขับเคลื่อนมาตรการแก้ไขปัญหาฝุ่นละออง PM 2.5 ของกระทรวงอุตสาหกรรม สร้างสมดุลระหว่างการเติบโตทางเศรษฐกิจ คุณภาพชีวิตของประชาชน และการดูแลสิ่งแวดล้อม และเพิ่มขีดความสามารถทางการแข่งขันของน้ำตาลไทยในตลาดโลกระยะยาว
​​​​